1-15 EYLÜL 2025

Detaylar

• Avrupa’da son dönemde bankacılık sistemine yönelik yapılan eleştiriler artış gösteriyor. Avrupa bankalarının uzun süredir sınır ötesi entegrasyonda yavaş kalması olumsuz yorumlanırken, “Pan-Avrupa bankaları”nın yükselişi bölge ekonomisine büyük katkı sağlıyor. Avrupa’da finansal istikrar ve denetim sistemlerinin yetersiz olduğu ve olası bir kriz durumunda müdahalenin zor olduğu iddia ediliyor. Sorunun çözümüne dair iki aşamalı finansal istikrar çerçevesi önerilirken bu sayede ortaya çıkabilecek krizlerin maliyetlerini azaltma ve finansal büyüme konusunda ilerleme kaydedilebileceği düşünülüyor.

• Küresel çapta elektrikli araç ve pil teknolojisindeki çalışmalar hız kazanıyor. Son olarak “Shenxing Pro” adı verilen yeni pil ile 12 yıl veya 1 milyon km kullanım ömrü vadediliyor. Yeni geliştirilen pil lityum demir fosfat (LFP) teknolojisine dayanırken 758 km’lik sürüş menzili sunuyor. Pilin hızlı şarj özelliğine sahip versiyonu ise sadece 10 dakikalık hızlı şarj ile 478 km menzil sağlıyor.

• Eylül ayının ilk iki haftasında küresel çapta en çok konuşulan olaylardan biri ise çeşitli ülkelerde meydana gelen gösteri ve protestolar oldu. Nepal’de “Z Kuşağı Protestoları” olarak adlandırılan olayda çoğunluğunu gençlerin oluşturduğu protestocular hükümete karşı eylem yaptı. Protestolarda şiddetin dozu kaçarken, hükümet binaları ateşe verildi, bazı bakanlar saldırıya uğradı ve ordunun müdahalesiyle 19 kişi hayatını kaybederken 100’ün üzerinde kişi ise yaralandı. Protestoların başlamasında hükümetin sosyal medya uygulamalarını kısıtlaması, yolsuzluk ve ekonomik sorunlar önemli bir yere sahip.

• Protestoların yaşandığı diğer bir ülke ise Fransa oldu. Fransa’da protestocular ülkedeki bazı karayollarını kapatırken, belirli noktalarda yangın çıkartarak güvenlik güçleri ile çatıştı. Fransa İçişleri Bakanlığı ülke genelinde gerçekleştirilen protestolara 197.000 kişinin katılım gösterdiğini belirtirken, CGT (Genel Emek Konfederasyonu) katılımcı sayısının 250.000 olduğunu iddia etti. Yaşanan protestolarda 540 kişi tutuklandı. Protestoların tam olarak Sebastien Lecornu’nun yeni Başbakan olarak göreve gelmesinden bir gün sonra olması oldukça tartışıldı.

• Fransa’da protestoların dışında hükümet yazışmalarından sızdırılan belgeler farklı bir tartışmaya neden oldu. Sızdırılan belgede Cumhurbaşkanı Macron’un Fransa’daki hastaneleri olası bir çatışma durumuna karşı hazırlıklı olmaları konusunda uyardığı görüldü. Sağlık Bakanlığı belgeleri yalanlamadı ancak bu durumun sadece olası bir savaş durumu için değil aynı zamanda salgın vb. sorunlara karşı bir hazırlık olduğunu iddia etti. Rusya’nın İHA’larla Polonya hava sahasını ihlal etmesi ve NATO güçlerinin Rus İHA’larına karşı saldırıları “Avrupa savaşa mı gidiyor?” sorusunu gündeme getirdi.

• Küresel çapta drone teknoloji sadece askeri alanda değil aynı zamanda tarım alanında da önemli gelişmeler kaydediyor. Tarımsal drone teknolojilerinin gelişmesi küresel tarım sektöründe eşitsizliklerin giderilmesinde büyük rol oynuyor. Tarımsal dronlar tohum ekme, gübreleme ve ilaçlama gibi temel tarımsal faaliyetleri gerçekleştiriyor. Ayrıca bu dronlar arazideki mahsullerin durumu ve verimi gibi oldukça teknik verileri toplayarak durum analizi ve değerlendirme yapabiliyor. Çin’de kullanılan tarımsal drone sayısı 250.000 olurken bu rakam Türkiye’de 6.000’dir. Çin’de ortalama tarımsal drone fiyatı 5.000$, ABD’de ise 20.000$’a kadar çıkmaktadır.

• Almanya merkezli IFO Enstitüsü hem yetişkinler hem de 14-17 yaş aralığındaki gençlere yönelik sosyal medya kullanımı üzerine kamuoyu araştırması yaptı. Araştırmaya göre yetişkinlerin %90’ı, gençlerin ise %96’sı hafta içi sosyal medyayı her gün kullanıyor. Kullanım süresi bakımından yetişkinlerin %58’i, gençlerin ise %78’i sosyal medyada bir saatin üzerinde vakit geçiriyor. Hem yetişkinler hem de gençler, sosyal medyanın özellikle ruh ve beden sağlığı üzerinde olumsuz etkilere neden olduğunu düşünüyor.